Shpeshherë, prindërit aplikojnë modele edukimi që i kanë trashëguar nga fëmijëria e tyre, pa e analizuar nëse ato janë vërtet efektive për kohën tonë. Disa prej këtyre strategjive, ndonëse bëhen me qëllimin më të mirë, mund të pengojnë zhvillimin e shëndetshëm të fëmijës.
Më poshtë do të analizojmë pesë qasje jo-produktive dhe mënyrat se si mund t’i zëvendësoni ato për një prindërim më të suksesshëm.
1. Lavdërimi i tepërt për çdo gjë
Të lavdërosh fëmijën për çdo veprim të thjeshtë mund të krijojë një ndjenjë të rreme vetëvlerësimi, duke i bërë ata të ndihen superiorë pa meritë. Për më tepër, kur lavdërimi bëhet i zakonshëm, ai humbet vlerën dhe mund të demotivojë fëmijën.
- Çfarë duhet të bëni: Jepni reagime specifike për përpjekjet, jo vetëm për rezultatin. Në vend të një “Bravo” të përgjithshme, përdorni fraza si: “E vlerësoj shumë përpjekjen që bëre për ta zgjidhur këtë detyrë” ose “Kam parë që je përmirësuar shumë me këtë vizatim.”
2. Dorëzimi para çdo kërkese
Nëse i thoni “po” çdo kërkese të fëmijës vetëm për të shmangur lotët apo shpërthimet e zemërimit, rrezikoni të rrisni një fëmijë egocentrik që e ka të vështirë të ndjejë empati për të tjerët.
- Çfarë duhet të bëni: Mësoni të thoni “jo” me vendosmëri dhe qetësi. Ndihmoni fëmijën të kuptojë se edhe të tjerët kanë nevoja dhe dëshira. Përdorni këto momente për t’i mësuar durimin dhe ndjenjën e ndarjes me të tjerët.
3. Të bërit e gjithçkaje në vend të tyre
Trajtimi i fëmijës si një “mbret” që nuk duhet të lëvizë as gishtin, e dëmton atë në afatgjatë. Kjo qasje krijon fëmijë të varur, të cilët e kanë të vështirë të përballen me jetën vetë.
- Çfarë duhet të bëni: Inkurajoni fëmijën të kontribuojë në shtëpi. Filloni me detyra të vogla dhe rritni përgjegjësitë gradualisht. Kjo u jep atyre një ndjenjë aftësie dhe i pajis me aftësi jetësore të domosdoshme.
4. Kur prindi sillet si “shok” dhe jo si autoritet
Përpjekja për të qenë gjithmonë i pëlqyer nga fëmija mund të dëmtojë disiplinën. Fëmijët kanë nevojë për një prind që udhëheq, jo për një shok që nuk vendos kufij.
- Çfarë duhet të bëni: Vendosni rregulla të qarta dhe të qëndrueshme. Respektoni rolin tuaj si udhërrëfyes. Një fëmijë ndihet më i sigurt kur di se cilët janë kufijtë dhe kur ka një prind që i qëndron besnik parimeve të veta.
5. Kritika e ashpër dhe ndëshkimi i vazhdueshëm
Në krahun tjetër, ashpërsia e tepërt dëmton vetëvlerësimin dhe krijon zemërim të fshehur te fëmija, duke e larguar atë prej jush.
- Çfarë duhet të bëni: Udhëzoni me mirësi dhe dashuri. Ashtu siç na ka mësuar Profeti Muhamed (a.s.), korrigjimi i gabimit duhet bërë pa fyer dinjitetin e fëmijës. Inkurajojeni fëmijën ta shohë gabimin si një mundësi për t’u përmirësuar, duke i ofruar ndihmën tuaj në këtë proces.
